Chính trị

19 Tháng Mười 2019

Sở hữu trí tuệ trong ngành văn hoá và du lịch: Nhiều quy định đã lạc hậu nên khó giải quyết

Thứ Hai 30/09/2019 | 10:47 GMT+7

VHO- Hàng loạt vấn đề bất cập trong các quy định hiện hành liên quan đến sở hữu trí tuệ (SHTT) trong lĩnh vực văn hóa và du lịch đã được đưa ra thảo luận tại Hội thảo “Các vấn đề SHTT trong ngành văn hóa và du lịch” do Trường ĐH Văn hóa TP.HCM tổ chức ngày 28.9 vừa qua.

 Hội thảo ghi nhận nhiều ý kiến đóng góp của các chuyên gia liên quan đến SHTT

Tại đây, các đại biểu cũng đã phân tích nhiều vụ vi phạm SHTT trong thời gian qua nhằm định hướng tốt hơn trong công tác tuyên truyền, đào tạo và nâng cao nhận thức của các chủ thể.

Vi phạm tràn lan, phức tạp và khó kiểm soát

Theo PGS.TS Lâm Nhân, Phó Hiệu trưởng Trường ĐH Văn hóa TP.HCM, thực tế hiện nay cho thấy nhiều tổ chức, cá nhân vẫn chưa nhận thức chính xác và đầy đủ về SHTT cũng như các vấn đề liên quan. Báo cáo của Cục Sở hữu trí tuệ (Bộ KH&CN) cho biết, thời gian qua nhất là sau khi Luật SHTT được ban hành năm 2005, thì nhận thức của các cá nhân, tổ chức, doanh nghiệp của Việt Nam đã tăng lên đáng kể. Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được thì tình hình quản lý, thực thi và tuân thủ quyền SHTT trong ngành văn hóa và du lịch vẫn còn yếu kém, bất cập chưa thể được khỏa lấp. Tình trạng vi phạm các quyền SHTT rất tràn lan, phổ biến, phức tạp và khó kiểm soát, chủ yếu tập trung nhiều vào các nội dung quyền tác giả trong sách báo, phim ảnh, bản quyền phần mềm máy tính,…

Trước thực tế này, ông Nguyễn Thanh Bình, Giám đốc Trung tâm nghiên cứu, đào tạo và hỗ trợ tư vấn (Cục Sở hữu trí tuệ) cho rằng, Luật SHTT đã ban hành khá lâu, đến nay đã bộc lộ nhiều bất cập cần được điều chỉnh, cập nhật cho phù hợp hơn. “Chúng ta đã sử dụng Luật SHTT (sửa đổi) từ năm 2009 đến nay là 10 năm. Đối với lĩnh vực văn hóa và du lịch là một trong những lĩnh vực phức tạp, trong khi thực tế về quyền tác giả, quyền liên quan trong lĩnh vực này cũng rất phức tạp, do đó có thể nói rằng Luật SHTT đến nay ít nhiều đã lạc hậu khi áp dụng cho hai lĩnh vực được coi là nhạy cảm này”, ông Bình nói.

PGS.TS Lê Thị Nam Giang, Giám đốc Trung tâm SHTT, Trường ĐH Luật TP.HCM đồng tình với quan điểm này và cho rằng, Luật SHTT ban hành từ 2005, sửa đổi 2009, và trong bối cảnh hiện nay, với sự phát triển của công nghệ số có rất nhiều hình thức khai thác, truyền bá cũng như trình bày các tác phẩm với nhiều hình thức khác nhau, đã đặt ra nhiều vấn đề cần được nhìn nhận lại. Nếu chúng ta không sửa chữa một số quy định hiện nay thì rất khó để giải quyết.

Theo ThS Nguyễn Phương Thảo, giảng viên Khoa Luật Dân sự, Trường ĐH Luật TP.HCM, bảo hộ quyền tác giả, quyền liên quan là lĩnh vực không mới trong pháp luật SHTT Việt Nam. Mặc dù các quy định pháp luật điều chỉnh đối tượng này đã được ban hành từ lâu nhưng hành vi xâm phạm vẫn diễn ra phổ biến. Một trong những nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng này là ý thức tôn trọng quyền SHTT của người dân còn thấp, một số trường hợp do chưa có cơ hội tiếp cận các quy định pháp luật liên quan nên không nhận thức được về hành vi trái pháp luật của mình.

Tại hội thảo, các đại biểu đã phân tích thêm về các vụ vi phạm SHTT trong thời gian qua được dư luận đặc biệt quan tâm, trong đó tiêu biểu là vụ tranh chấp quyền tác giả các hình tượng nhân vật trong truyện tranh Thần đồng đất Việt vừa tuyên án hồi đầu tháng 9.2019. Giảng viên Nguyễn Phương Thảo cho rằng, số vụ kiện tụng đưa nhau ra tòa chỉ chiếm phần rất nhỏ so với tranh chấp và vi phạm thực tế. Hầu hết chủ thể quyền không có động lực trong các vụ kiện, bởi vì họ thấy rằng kiện tụng quá gian nan. Như trường hợp tác giả Lê Linh trong vụ kiện Thần đồng đất Việt cho thấy, tác giả phải mất nhiều năm, từ 2002-2019 mới đòi được công lý.

Tiếp tục câu chuyện về kết quả vụ Thần đồng đất Việt, PGS.TS Lê Thị Nam Giang nói thêm rằng, qua vụ án cho thấy, hiện nay việc xác định tác giả, đồng tác giả và chủ sở hữu quyền tác giả trong một số tác phẩm đặc thù vẫn đang đặt ra nhiều câu hỏi cho các nhà pháp lý.

Nhãn hiệu tập thể, nhãn hiệu liên kết trong du lịch, tại sao không?

Tại hội thảo, các chuyên gia cũng đã nêu kinh nghiệm thực tiễn về SHTT trong lĩnh vực văn hóa và du lịch tại các quốc gia trên thế giới nhằm rút kinh nghiệm thực tế tại Việt Nam. Trao đổi về định hướng và giải pháp phát triển việc bảo hộ, quản lý tài sản trí tuệ địa phương gắn với tài nguyên trong phát triển du lịch ở Việt Nam, TS Từ Mạnh Lương, Vụ trưởng Vụ Khoa học, Công nghệ và Môi trường (Bộ VHTTDL) cho rằng, Việt Nam cần đẩy mạnh liên kết tập thể, liên kết vùng để xây dựng một số sản phẩm, dịch vụ với nhãn hiệu tập thể hay nhãn hiệu liên kết nhằm tạo cho sản phẩm, dịch vụ có quy mô lớn, sức cạnh tranh cao. Bên cạnh đó, cần tăng cường giới thiệu các sản phẩm, dịch vụ đã được xây dựng dưới hình thức chỉ dẫn địa lý hay nhãn hiệu tới thị trường trong và ngoài nước gắn chặt với kế hoạch xúc tiến quảng bá du lịch địa phương, quốc gia. Mở rộng các chủ đầu tư tham gia vào phát triển nhãn hiệu, coi đây là nhiệm vụ quan trọng trong quá trình bảo hộ và quản lý tài sản trí tuệ. Theo ông Từ Mạnh Lương, có thể nghiên cứu xây dựng nhãn hiệu liên kết dành cho các sản phẩm tương tự giống nhau ở các địa phương trong cùng một vùng như “Du lịch miệt vườn”, “Du lịch sông nước”, “Đờn ca tài tử Nam Bộ”,… “Các tỉnh vùng ĐBSCL rất nên xây dựng nhãn hiệu này để thống nhất xúc tiến quảng bá và hình thành các tuyến tour du lịch nhằm tạo thành chuỗi cung ứng và chuỗi giá trị cao trong toàn vùng. Trong khi chúng ta chưa chú trọng xây dựng nhãn hiệu liên kết, nhãn hiệu tập thể nhưng lại tạo ra những sản phẩm du lịch trùng lắp, thậm chí là sao chép nhau thì liệu có được bảo hộ SHTT?”, TS Lương nêu vấn đề.

Các chuyên gia cho rằng, cần thiết phải đẩy mạnh xã hội hóa việc bảo hộ và quản lý tài sản trí tuệ địa phương; thu hút và đa dạng các nguồn lực, tạo điều kiện cho các tổ chức, cá nhân tham gia liên doanh, hợp tác phát triển tài sản trí tuệ địa phương. Đồng thời, quan tâm xây dựng Chương trình đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao thực hiện quản lý và phát triển tài sản trí tuệ, song song đó tăng cường thanh kiểm tra xử lý kịp thời vi phạm về quản lý và sử dụng tài sản trí tuệ địa phương. 

THÙY TRANG

Print

Hãy Đăng nhập hoặc Đăng ký đăng nhận xét.

Thời tiết

29oC

Độ ẩm: 52%

Tốc độ gió: 11 km/hkm/h

Cập nhật lúc 12:00:00
ngày 2019-10-19

Danh mục bài viết

«Tháng Mười 2019»
T2T3T4T5T6T7CN
30
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21222324252627
28293031123
45678910

© BÁO VĂN HÓA ĐIỆN TỬ
Cơ quan chủ quản: Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch
Giấy phép Báo điện tử số: 422/GP-BTTTT cấp ngày 19.8.2016
Bản quyền thuộc về Báo Văn hóa. Mọi hành động sử dụng nội dung đăng tải trên Báo điện tử Văn hóa tại địa chỉ www.baovanhoa.vn phải có sự đồng ý bằng văn bản của Báo điện tử Văn hóa.
Liện hệ quảng cáo: 024.22415051

Tổng Biên tập: CHU THỊ THU HẰNG
Phó tổng Biên tập: LƯƠNG TRUNG HIẾU
Phó tổng Biên tập: PHAN THANH NAM
Tòa soạn: 124 Nguyễn Du, Quận Hai Bà Trưng, Hà Nội
Điện thoại: 024.38220036 - FAX: 024.38229302
Email: baovanhoa@fpt.vn

Close 2019 Bản quyền thuộc về Báo Văn Hóa
Back To Top